Articles by "Innovation"
Innovation рд▓ेрдмрд▓ों рд╡ाрд▓े рд╕ंрджेрд╢ рджिрдЦाрдП рдЬा рд░рд╣े рд╣ैं. рд╕рднी рд╕ंрджेрд╢ рджिрдЦाрдПं

 AAB NEWS/ рдХेंрдж्рд░ीрдп рд░ाрдЬ्рдп рдоंрдд्рд░ी (рд╕्рд╡рддंрдд्рд░ рдк्рд░рднाрд░) рд╡िрдЬ्рдЮाрди рдПрд╡ं рдк्рд░ौрдж्рдпोрдЧिрдХी; рдкीрдПрдордУ, рдХाрд░्рдоिрдХ, рд▓ोрдХ рд╢िрдХाрдпрдд, рдкेंрд╢рди, рдкрд░рдоाрдгु рдКрд░्рдЬा рдФрд░ рдЕंрддрд░िрдХ्рд╖ рд░ाрдЬ्рдп рдоंрдд्рд░ी рдбॉ. рдЬिрддेंрдж्рд░ рд╕िंрд╣ рдиे рдЖрдЬ рд╣ैрджрд░ाрдмाрдж рдоें рдХрд╣ा рдХि рдк्рд░рдзाрдирдоंрдд्рд░ी рд╢्рд░ी рдирд░ेрди्‍рдж्рд░ рдоोрджी рдж्рд╡ाрд░ा рдЕंрддрд░िрдХ्рд╖ рдХ्рд╖ेрдд्рд░ рдХो "рдоुрдХ्рдд" рдХрд░рдиे рд╕े рд╕्рдЯाрд░्рдЯрдЕрдк рдоें рддेрдЬी рдЖрдИ рд╣ै। 

рдЗрд╕рдХे рдкрд░िрдгाрдорд╕्рд╡рд░ूрдк, рдмрд╣ुрдд рд╣ी рдХрдо рд╕рдордп рдоें рд▓рдЧрднрдЧ рдЪाрд░ рд╡рд░्рд╖ों рдоें, рд╕्рдкेрд╕ рд╕्рдЯाрд░्рдЯрдЕрдк्рд╕ рдХी рд╕ंрдЦ्рдпा рдоाрдд्рд░ рдПрдХ рдЕंрдХ рд╕े рдмрдв़рдХрд░ 150 рд╕े рдЕрдзिрдХ рд╣ो рдЧрдИ рд╣ै, рдЬिрд╕рдоें "рд╕्рдХाрдИрд░ूрдЯ" рдЬैрд╕े рд╕्рдЯाрд░्рдЯрдЕрдк рдк्рд░рдоुрдЦ рдЙрдж्рдпрдоिрдпों рдХे рд░ूрдк рдоें рдкрд░िрд╡рд░्рддिрдд рд╣ो рдЪुрдХे рд╣ैं।

рд╣ैрджрд░ाрдмाрдж рдоें 60,000 рд╡рд░्рдЧ рдлुрдЯ рдХे рдкрд░िрд╕рд░ рдоें рд╕्рдХाрдИрд░ूрдЯ рдХी рд╕рдмрд╕े рдмрдб़ी рд░ॉрдХेрдЯ рдлैрдХ्рдЯ्рд░ी рдХा рджौрд░ा рдХрд░рдиे рдХे рдмाрдж рдбॉ. рдЬिрддेंрдж्рд░ рд╕िंрд╣ рдиे рдХрд╣ा рдХि рд╕्рдХाрдИрд░ूрдЯ рди рдХेрд╡рд▓ рднाрд░рдд рдХी рдЙрдд्рдХृрд╖्рдЯ рдк्рд░рддिрднा рдФрд░ рд╡ैрдЬ्рдЮाрдиिрдХ рдХौрд╢рд▓ рдХा рдмेрд╣рддрд░ीрди рдЙрджाрд╣рд░рдг рд╣ै, рдмрд▓्рдХि рдпрд╣ рд╣рдо рд╕рднी рдХे рд▓िрдП рдпрд╣ рд╕ंрджेрд╢ рднी рд╣ै рдХि рдк्рд░рдзाрдирдоंрдд्рд░ी рдирд░ेрди्рдж्рд░ рдоोрджी рдХे рд╕рдд्рддा рдоें рдЖрдиे рд╕े рдкрд╣рд▓े рднाрд░рдд рдХे рдЕंрддрд░िрдХ्рд╖ рдХ्рд╖ेрдд्рд░ рдХो рд╕ाрд░्рд╡рдЬрдиिрдХ рдиिрдЬी рднाрдЧीрджाрд░ी (рдкीрдкीрдкी) рдХे рд▓िрдП рдЦोрд▓рдиे рдХी рд╕ंрднाрд╡рдиाрдПं рдиिрд╖्рдХ्рд░िрдп рдкрдб़ी рдеीं।

"рд╕्рдХाрдИрд░ूрдЯ рдПрдпрд░ोрд╕्рдкेрд╕" рдкрд╣рд▓ा рдЕंрддрд░िрдХ्рд╖ рд╕्рдЯाрд░्рдЯрдЕрдк рдеा рдЬिрд╕рдиे рддीрди рд╕ाрд▓ рдкрд╣рд▓े рдЕंрддрд░िрдХ्рд╖ рдХ्рд╖ेрдд्рд░ рдХो рдиिрдЬी рдЙрдж्рдпрдоिрдпों рдХ рд▓िрдП рдЦोрд▓ рджिрдП рдЬाрдиे рдХे рдмाрдж рдкिрдЫрд▓े рд╕ाрд▓ рд╢्рд░ीрд╣рд░िрдХोрдЯा рдоें рдЗрд╕рд░ो рд╕्рдЯेрд╢рди рд╕े рдПрдХ рдиिрдЬी рд░ॉрдХेрдЯ рд▓ॉрди्рдЪ рдХिрдпा рдеा। 

рдЖрдИрдЖрдИрдЯी рд╕े рдЙрдд्рддीрд░्рдг рджो рдк्рд░рдоुрдЦ рд╡िрд╢ेрд╖рдЬ्рдЮों рдкрд╡рди рдФрд░ рднрд░рдд рдХे рдиेрддृрдд्рд╡ рдоें рдЕрдд्рдпाрдзुрдиिрдХ рддрдХрдиीрдХ рдХे рд╕ाрде рднाрд░рдд рдХी рд╕рдмрд╕े рдмрдб़ी рд░ॉрдХेрдЯ рд╡िрдХाрд╕ рд╕ुрд╡िрдзा рд╕्рдеाрдкिрдд рдХी рдЧрдпी рд╣ै। рдпрд╣ рдоांрдЧ рдкрд░ рдЖрдзाрд░िрдд рд▓ाрдЧрдд рдХे рдЕрдиुрд░ूрдк рд░ॉрдХेрдЯ рд╡िрдХрд╕िрдд рдХрд░рдиे рдХी рдХ्рд╖рдорддा рд░рдЦрддा рд╣ै।

рдЕрдоृрддрдХाрд▓ рдФрд░ рдк्рд░рдзाрдирдоंрдд्рд░ी рдХे "рдЗंрдбिрдпा@2047" рдХे рджृрд╖्рдЯिрдХोрдг рдХा рдЙрд▓्рд▓ेрдЦ рдХрд░рддे рд╣ुрдП, рдбॉ. рдЬिрддेंрдж्рд░ рд╕िंрд╣ рдиे рдХрд╣ा рдХि рднाрд░рдд рдХी рдЕрд░्рдерд╡्рдпрд╡рд╕्рдеा рдХो рдмрдв़ाрд╡ा рджेрдиे рдоें рдЕंрддрд░िрдХ्рд╖ рдХ्рд╖ेрдд्рд░ рдХे рд╕ाрде рдХुрдЫ рдРрд╕े рдХ्рд╖ेрдд्рд░ों рд╕े рдЖрдиे рд╡ाрд▓े рд╣ै рдЬिрдирдХी рд╕ंрднाрд╡рдиाрдПं рдЕрднी рдирд╣ीं рдЦोрдЬी рдЧрдИ рд╣ैं

 рдЙрди्рд╣ोंрдиे рдХрд╣ा рдХि рдЕंрддрд░िрдХ्рд╖ рдЕрд░्рдерд╡्рдпрд╡рд╕्рдеा рджेрд╢ рдХी рдЕрд░्рдерд╡्рдпрд╡рд╕्рдеा рдоें рдПрдХ рдорд╣рдд्рд╡рдкूрд░्рдг рдпोрдЧрджाрди рджेрдиे рдЬा рд░рд╣ी рд╣ै рдЬрдм рд╕्рд╡рддंрдд्рд░ рднाрд░рдд рдЕрдкрдиा 100рд╡ां рд╕्рд╡рддंрдд्рд░рддा рджिрд╡рд╕ рдордиाрдПрдЧा рддो рд╡рд╣ рджुрдиिрдпा рдХा рдЕрдЧ्рд░рдгी рд░ाрд╖्рдЯ्рд░ рд╣ोрдЧा।

рдЙрди्рд╣ोंрдиे рдХрд╣ा, "рдк्рд░рдзाрдирдоंрдд्рд░ी рд╢्рд░ी рдирд░ेрди्рдж्рд░ рдоोрджी рдХे рдХुрд╢рд▓ рдиेрддृрдд्рд╡ рдХे рдХाрд░рдг рдкिрдЫрд▓े 9 рд╡рд░्рд╖ों рдоें рджेрд╢ рдиे рд╡िрдЬ्рдЮाрди рдФрд░ рдк्рд░ौрдж्рдпोрдЧिрдХी рдХे рд╣рд░ рдХ्рд╖ेрдд्рд░ рдоें рддेрдЬी рд╕े рдЙрди्рдирддि рдХी рд╣ै"

рд╕्рдХाрдИрд░ूрдЯ рдПрдХ рд╣ी рдЫрдд рдХे рдиीрдЪे рднाрд░рдд рдХी рд╕рдмрд╕े рдмрдб़ी рдиिрдЬी рд░ॉрдХेрдЯ рд╡िрдХाрд╕ рд╕ुрд╡िрдзा рд╣ै

рдбॉ. рдЬिрддेंрдж्рд░ рд╕िंрд╣ рдиे рд╕्рдХाрдИрд░ूрдЯ рдХे рд╡िрдХ्рд░рдо-1 рдХрдХ्рд╖ीрдп рд░ॉрдХेрдЯ рдХा рднी рдЕрдиाрд╡рд░рдг рдХिрдпा। рднाрд░рддीрдп рдиिрдЬी рдЕंрддрд░िрдХ्рд╖ рдХ्рд╖ेрдд्рд░ рдХे рд▓िрдП рдПрдХ рдФрд░ рдоीрд▓ рдХा рдкрдд्рдерд░ рд╣ै। рдЖрд╢ा рд╣ै рдХि рд╡िрдХ्рд░рдо-1 рднाрд░рдд рдХे рд▓िрдП рдорд╣рдд्рд╡рдкूрд░्рдг рд╣ोрдЧा, рдХ्рдпोंрдХि рджेрд╢ рдиे 2020 рдоें рдПрдХ рдРрддिрд╣ाрд╕िрдХ рд╕ुрдзाрд░ рдХे рдЕंрддрд░्рдЧрдд рдЕंрддрд░िрдХ्рд╖ рдХ्рд╖ेрдд्рд░ рдХो рдиिрдЬी рдЙрдж्рдпрдоिрдпों рдХे рд▓िрдП рдЦोрд▓ рджिрдпा рдеा।

рдбॉ. рдЬिрддेंрдж्рд░ рд╕िंрд╣ рдиे рдХрд╣ा рдХि рд╕्рдХाрдИрд░ूрдЯ рдХी рд╕рдлрд▓рддा рднाрд░рдд рдХी рдЙрди рд╡िрд╢ाрд▓ рдпुрд╡ा рдк्рд░рддिрднाрдУं рдХे рд▓िрдП рдк्рд░ेрд░рдгाрд╕्рд░ोрдд рд╣ै, рдЬो рд╡िрд╢ेрд╖ рд░ूрдк рд╕े рдЕंрддрд░िрдХ्рд╖, рдмाрдпोрдЯेрдХ, рдХृрд╖ि рдФрд░ рдКрд░्рдЬा рд╕рд╣िрдд рдирдП рдФрд░ рдЙрднрд░рддे рдХ्рд╖ेрдд्рд░ों рдоें рдЕрдкрдиे рд╕्рдЯाрд░्рдЯрдЕрдк рдЙрдж्рдпрдо рд╕्рдеाрдкिрдд рдХрд░рдиे рдХी рдЗрдЪ्рдЫुрдХ рд╣ैं।"

рдоंрдд्рд░ी рдорд╣ोрджрдп рдиे рдХрд╣ा рдХि рдк्рд░рдзाрдирдоंрдд्рд░ी рд╢्рд░ी рдирд░ेрди्рдж्рд░ рдоोрджी рдиे рднाрд░рдд рдХो рджेрд╢ рдХी рд╡िрдЬ्рдЮाрди, рдк्рд░ौрдж्рдпोрдЧिрдХी рдФрд░ рдирд╡ाрдЪाрд░ рдХ्рд╖рдорддाрдУं рдХे рд▓िрдП рд╡ैрд╢्рд╡िрдХ рдкрд╣рдЪाрди рдмрдиाрдиे рдоें рд╕рдХ्рд╖рдо рдХिрдпा рд╣ै рдФрд░ рдЖрдЬ рд╣рдоाрд░े рд╕्рдЯाрд░्рдЯрдЕрдк рдХी рдмрд╣ुрдд рдоांрдЧ рд╣ै।

рдбॉ. рдЬिрддेंрдж्рд░ рд╕िंрд╣ рдиे рдХрд╣ा рдХि рдЗрд╕рд░ो рдХे рдкрд╣рд▓े рдЕрдз्рдпрдХ्рд╖ рдФрд░ рднाрд░рдд рдХे рдЕंрддрд░िрдХ्рд╖ рдХाрд░्рдпрдХ्рд░рдо рдХे рд╕ंрд╕्рдеाрдкрдХ рдЬрдирдХ рдбॉ. рд╡िрдХ्рд░рдо рд╕ाрд░ाрднाрдИ рди рдЗрд╕рд░ो рдХो "рд░ाрд╖्рдЯ्рд░ीрдп рд╕्рддрд░ рдкрд░" рд╕ाрд░्рдердХ рднूрдоिрдХा рдиिрднाрдиे рдкрд░ рдмрд▓ рджिрдпा। рдЙрди्рд╣ोंрдиे рдХрд╣ा рдХि рд╕рд░рдХाрд░ рдХे рдиौ рд╡рд░्рд╖ों рдХे рджौрд░ाрди рдк्рд░рдзाрдирдоंрдд्рд░ी рд╢्рд░ी рдоोрджी рдиे рднाрд░рдд рдХी рдпुрд╡ा рдк्рд░рддिрднाрдУं рдХो рдирдпे рдЖрдпाрдо рдФрд░ рд╕ंрднाрд╡рдиाрдУं рдХो рдирдпे рдкंрдЦ рджिрдпे। рдпрд╣ рдЗрд╕рд░ो рдХी рд░ाрд╖्рдЯ्рд░ीрдп рд╕्рддрд░ рдкрд░ рд╕ाрд░्рдердХ рднूрдоिрдХा рдиिрднाрдиे рдХी рдкुрд╖्рдЯि рднी рдХрд░рддा рд╣ै।

рдбॉ. рдЬिрддेंрдж्рд░ рд╕िंрд╣ рдиे рдХрд╣ा рдХि рднाрд░рдд рдХ рдЕंрддрд░िрдХ्рд╖ рдоिрд╢рди рдоाрдирд╡ рд╕ंрд╕ाрдзрди рдФрд░ рдХौрд╢рд▓ рдкрд░ рдЖрдзाрд░िрдд рд▓ाрдЧрдд рдХे рдЕрдиुрд░ूрдк рдбिрдЬ़ाрдЗрди рдХिрдП рдЧрдП рд╣ैं

рдЙрди्рд╣ोंрдиे рдХрд╣ा рдХि "рдЕрдиुрд╕ंрдзाрди рдиेрд╢рдирд▓ рд░िрд╕рд░्рдЪ рдлाрдЙंрдбेрд╢рди" рд╡ैрдЬ्рдЮाрдиिрдХ рдЕрдиुрд╕ंрдзाрди рдоें рдПрдХ рдмрдб़े рд╕ाрд░्рд╡рдЬрдиिрдХ рдиिрдЬी рднाрдЧीрджाрд░ी рдк्рд░ाрд░ूрдк рдХे рд▓िрдП рдоाрд░्рдЧ рдк्рд░рд╢рд╕्рдд рдХрд░ेрдЧा рдФрд░ рд╣рдоें рдирдпे рдХ्рд╖ेрдд्рд░ों рдоें рдирд╡ीрди рдЕрдиुрд╕ंрдзाрди рдХा рдиेрддृрдд्рд╡ рдХрд░рдиे рд╡ाрд▓े рдЪुрдиिंрджा рд╡िрдХрд╕िрдд рджेрд╢ों рдХी рд╢्рд░ेрдгी рдоें рд╢ाрдоिрд▓ рдХрд░ рджेрдЧा

рдЙрди्рд╣ोंрдиे рдХрд╣ा рдХि рдиेрд╢рдирд▓ рд░िрд╕рд░्рдЪ рдлाрдЙंрдбेрд╢рди (рдПрдирдЖрд░рдПрдл) рдмрдЬрдЯ рдоें рдкांрдЪ рд╡рд░्рд╖ों рдоें 50,000 рдХрд░ोрдб़, рд░ुрдкрдпे рдХे рдЦрд░्рдЪ рдХा рдЕрдиुрдоाрди рд▓рдЧाрдпा рдЧрдпा рд╣ै। рдЗрд╕рдоें рд╕े рдПрдХ рдмрдб़ा рд╣िрд╕्рд╕ा 70 рдк्рд░рддिрд╢рдд рд╕े рдЕрдзिрдХ рдпाрдиी 36,000 рдХрд░ोрдб़ рд░ुрдкрдпे рдЧैрд░-рд╕рд░рдХाрд░ी рд╕्рд░ोрддों, рдЙрдж्рдпोрдЧों, рдЬрдирд╣िрддैрд╖िрдпों рдФрд░ рдШрд░ेрд▓ू рддрдеा рдмाрд╣рд░ी рд╕्рд░ोрддों рд╕ рдЖрдиे рдХा рдЕрдиुрдоाрди рд╣ै

AAB NEWS/  рдХेंрдж्рд░ीрдп рдоंрдд्рд░ी рдбॉ. рдЬिрддेंрдж्рд░ рд╕िंрд╣ рдиे рдЖрдЬ рдХрд╣ा рдХि рдЙрдЪ्рдЪ рддрдХрдиीрдХ рд╡ाрд▓े рдЪिрдХिрдд्рд╕ा рдЙрдкрдХрд░рдгों рдХे рд▓िрдП рд╡ैрд╢्рд╡िрдХ рдк्рд░рддिрд╕्рдкрд░्рдзा рдХे рдмीрдЪ, рднाрд░рдд рдмрд╣ुрдд рдХрдо рд▓ाрдЧрдд рдкрд░ рджुрдиिрдпा рдХे рд╢ीрд░्рд╖ рдкांрдЪ рд╕्рд╡ाрд╕्рде्рдп рд╕ेрд╡ा рдиिрд░्рдоाрддाрдУं рдоें рд╕े рдПрдХ рдХे рд░ूрдк рдоें рдЙрднрд░ा рд╣ै। рдЙрди्рд╣ोंрдиे рдХрд╣ा рдХि рднाрд░рдд рдЬीрд╡рди рд░рдХ्рд╖рдХ рдЙрдЪ्рдЪ рдЬोрдЦिрдо рд╡ाрд▓े рдЪिрдХिрдд्рд╕ा рдЙрдкрдХрд░рдгों рдХा рдиिрд░्рдоाрдг рдХрд░ рд░рд╣ा рд╣ै, рд▓ेрдХिрди рдЗрдирдХी рд▓ाрдЧрдд рджूрд╕рд░ों рдХे рдоुрдХाрдмрд▓े рдмрд╣ुрдд рдХрдо рд╣ै।
 
рдбॉ. рдЬिрддेрди्рдж्рд░ рд╕िंрд╣ рдирдИ рджिрд▓्рд▓ी рдоें рдХंрд╕ोрд░्рдЯिрдпрдо рдСрдл рдПрдХ्рд░ेрдбिрдЯिрдб рд╣ेрд▓्рдердХेрдпрд░ (рд╕ीрдПрдПрдЪрдУ) рдж्рд╡ाрд░ा рдЖрдпोрдЬिрдд 8рд╡ें рдХाрд╣ोрдЯेрдХ, рд╡ाрд░्рд╖िрдХ рдЕंрддрд░्рд░ाрд╖्рдЯ्рд░ीрдп рд╕्рд╡ाрд╕्рде्рдп рд╕ेрд╡ा рдк्рд░ौрдж्рдпोрдЧिрдХी рд╕рдо्рдоेрд▓рди рдоें рдЙрдж्рдШाрдЯрди рднाрд╖рдг рджे рд░рд╣े рдеे।
https://static.pib.gov.in/WriteReadData/userfiles/image/1HY97.jpg
рдбॉ. рдЬिрддेрди्рдж्рд░ рд╕िंрд╣ рдиे рдХрд╣ा рдХि рдЪिрдХिрдд्рд╕ा рдЙрдкрдХрд░рдгों рдХो рджेрд╢ рдХे рдПрдХ рдЙрднрд░рддा рдХ्рд╖ेрдд्рд░ рдоाрдиा рдЬाрддा рд╣ै рдФрд░ рдк्рд░рдзाрдирдоंрдд्рд░ी рд╢्рд░ी рдирд░ेрди्рдж्рд░ рдоोрджी рдХे рдиेрддृрдд्рд╡ рдоें рд╕рд░рдХाрд░ рднाрд░рдд рдХो рдЗрдирдХा рд╡िрдиिрд░्рдоाрдг рдХेрди्рдж्рд░ рдмрдиाрдиे рдХे рд▓िрдП рд╣рд░ рд╕ंрднрд╡ рдХрджрдо рдЙрдаा рд░рд╣ी рд╣ै।
рдЙрди्рд╣ोंрдиे рдХрд╣ा рдХि рднाрд░рдд рдЪिрдХिрдд्рд╕ा рдк्рд░ौрдж्рдпोрдЧिрдХी рдФрд░ рдЙрдкрдХрд░рдгों рдХा рд╡ैрд╢्рд╡िрдХ рдХेंрдж्рд░ рдмрдирдиे рдХे рд▓िрдП рддैрдпाрд░ рд╣ै। рдЗрд╕рдХा рд╡рд░्рддрдоाрди рдмाрдЬाрд░ рдЖрдХाрд░ 11 рдмिрд▓िрдпрди рдбॉрд▓рд░ (рд▓рдЧрднрдЧ, 90,000 рдХрд░ोрдб़ рд░ुрдкрдпे) рд╣ै, рдЬिрд╕рдХे 2050 рддрдХ рдмрдв़рдХрд░ 50 рдмिрд▓िрдпрди рдЕрдоेрд░िрдХी рдбॉрд▓рд░ рд╣ो рдЬाрдиे рдХा рдЕрдиुрдоाрди рд╣ै।
рдЙрди्рд╣ोंрдиे рдХрд╣ा рдХि 1.5 рдк्рд░рддिрд╢рдд рдХी рдмाрдЬाрд░ рд╣िрд╕्рд╕ेрджाрд░ी рд╕े рд╣рдоें рдпрд╣ рдЙрдо्рдоीрдж рд╣ै рдХि рдЕрдЧрд▓े 25 рд╕ाрд▓ рдоें рднाрд░рдд рдХी рдпрд╣ рдмाрдЬाрд░ рд╣िрд╕्рд╕ेрджाрд░ी рдмрдв़рдХрд░ 10-12 рдк्рд░рддिрд╢рдд рд╣ो рдЬाрдПрдЧी।
рдбॉ. рдЬिрддेрди्рдж्рд░ рд╕िंрд╣ рдиे рдХрд╣ा рдХि рдоोрджी рд╕рд░рдХाрд░ рдиे рдЪिрдХिрдд्рд╕ा рдЙрдкрдХрд░рдгों рдХी рдкрд╣рдЪाрди рдПрдХ рдк्рд░ाрдердоिрдХрддा рд╡ाрд▓े рдХ्рд╖ेрдд्рд░ рдХे рд░ूрдк рдоें рдХी рд╣ै рдФрд░ рд╕рд░рдХाрд░ рд╕्рд╡рджेрд╢ी рд╡िрдиिрд░्рдоाрдг рдЗрдХोрд╕िрд╕्рдЯрдо рдХो рдордЬрдмूрдд рдХрд░рдиे рдХे рд▓िрдП рдк्рд░рддिрдмрдж्рдз рд╣ै।
рд░ाрд╖्рдЯ्рд░ीрдп рдЪिрдХिрдд्рд╕ा рдЙрдкрдХрд░рдг рдиीрддि 2023 рдФрд░ рдЪिрдХिрдд्рд╕ा рдЙрдкрдХрд░рдгों рдХे рд▓िрдП рдиिрд░्рдпाрдд-рд╕ंрд╡рд░्рдзрди рдкрд░िрд╖рдж рдХी рд╕्рдеाрдкрдиा рдХा рдЙрдж्рджेрд╢्рдп рднाрд░рдд рдХो рдЪिрдХिрдд्рд╕ा рдЙрдкрдХрд░рдг рд╡िрдиिрд░्рдоाрдг рдХा рдХेंрдж्рд░ рдмрдиाрдиा рд╣ै। рдЗрд╕рдХे рдЕрд▓ाрд╡ा, рдЧ्рд░ीрдирдлीрд▓्рдб рдФрд░ рдм्рд░ाрдЙрдирдлीрд▓्рдб рд╕ेрдЯрдЕрдк рдФрд░ рдЪिрдХिрдд्рд╕ा рдЙрдкрдХрд░рдг рдкाрд░्рдХ рдпोрдЬрдиा рдХो рдмрдв़ाрд╡ा рджेрдиे рдХे рд▓िрдП рд╕्рд╡рдЪाрд▓िрдд рдоाрд░्рдЧ рдХे рддрд╣рдд рд╢рдд-рдк्рд░рддिрд╢рдд рдПрдлрдбीрдЖрдИ рдЕрдиुрд╕ंрдзाрди рдФрд░ рд╡िрдиिрд░्рдоाрдг рдХो рдЙрдд्рдк्рд░ेрд░िрдд рдХрд░рдиे рдХा рдХाрдо рдХрд░рддा рд╣ै। рдЙрдд्рдкाрджрди рд╕े рдЬुрдб़े рдк्рд░ोрдд्рд╕ाрд╣рди (рдкीрдПрд▓рдЖрдИ) рдпोрдЬрдиा рд╕े рджेрд╢ рдоें рдЙрди 43 рдорд╣рдд्рд╡рдкूрд░्рдг рд╕рдХ्рд░िрдп рджрд╡ा рд╕ाрдордЧ्рд░िрдпों (рдПрдкीрдЖрдИ) рдХा рдЙрдд्рдкाрджрди рдХिрдпा рдЬा рд░рд╣ा рд╣ै, рдЬो рдкрд╣рд▓े рд╡िрджेрд╢ рд╕े рдЖрдпाрдд рдХी рдЬाрддी рдеी।
рдХेрди्рдж्рд░ рд╕рд░рдХाрд░ рд╣िрдоाрдЪрд▓ рдк्рд░рджेрд╢, рдордз्рдп рдк्рд░рджेрд╢, рддрдоिрд▓рдиाрдбु рдФрд░ рдЙрдд्рддрд░ рдк्рд░рджेрд╢ рд░ाрдЬ्рдпों рдоें 4 рдЪिрдХिрдд्рд╕ा рдЙрдкрдХрд░рдг рдкाрд░्рдХों рдХी рд╕्рдеाрдкрдиा рдХрд░рдиे рдоें рд╕рд╣ाрдпрддा рдк्рд░рджाрди рдХрд░ рд░рд╣ी рд╣ै। рдЪिрдХिрдд्рд╕ा рдЙрдкрдХрд░рдгों рдХे рд▓िрдП рдкीрдПрд▓рдЖрдИ рдпोрдЬрдиा рдХे рддрд╣рдд, рдЕрдм рддрдХ, 1,206 рдХрд░ोрдб़ рд░ुрдкрдпे рдХे рдк्рд░рддिрдмрдж्рдз рдиिрд╡ेрд╢ рдХे рд╕ाрде рдХुрд▓ 26 рдкрд░िрдпोрдЬрдиाрдУं рдХो рдоंрдЬूрд░ी рджी рдЧрдИ рд╣ै
рдЗрд╕рдоें рд╕े рдЕрдм рддрдХ 714 рдХрд░ोрдб़ рд░ुрдкрдпे рдХा рдиिрд╡ेрд╢ рд╣ाрд╕िрд▓ рдХрд░ рд▓िрдпा рдЧрдпा рд╣ै। рдЗрди 26 рдкрд░िрдпोрдЬрдиाрдУं рдоें рд╕े 14 рдкрд░िрдпोрдЬрдиाрдПं, 37 рдЙрдд्рдкाрджों рдХा рдЙрдд्рдкाрджрди рд╢ुрд░ु рд╣ो рдЧрдпा рд╣ै рдФрд░ рдЙрдЪ्рдЪ рдЪिрдХिрдд्рд╕ा рдЙрдкрдХрд░рдгों рдХा рдШрд░ेрд▓ू рд╡िрдиिрд░्рдоाрдг рд╢ुрд░ू рд╣ो рдЧрдпा рд╣ै рдЬिрд╕рдоें рд▓ाрдЗрдирд░ рдПрдХ्рд╕ीрд▓ेрдЯрд░ рдПрдордЖрд░рдЖрдИ, рд╕्рдХैрди, рд╕ीрдЯी-рд╕्рдХैрди, рдоैрдоोрдЧ्рд░ाрдо, рд╕ी-рдЖрд░्рдо, рдПрдордЖрд░рдЖрдИ рдХॉрдЗрд▓्рд╕, рд╣ाрдИ рдПंрдб рдПрдХ्рд╕-рд░े рдЯ्рдпूрдм рдЖрджि рд╢ाрдоिрд▓ рд╣ैं।
https://static.pib.gov.in/WriteReadData/userfiles/image/2UEQF.jpg
рдбॉ. рдЬिрддेрди्рдж्рд░ рд╕िंрд╣ рдиे рдХрд╣ा рдХि рд╢्рд░ी рдЪिрдд्рд░ा рддिрд░ुрдирд▓ рдЗंрд╕्рдЯीрдЯ्рдпूрдЯ рдСрдл рдоेрдбिрдХрд▓ рд╕ाрдЗंрд╕ेрдЬ рдПंрдб рдЯेрдХ्рдиॉрд▓ॉрдЬी рддिрд░ूрд╡рдиंрддрдкुрд░рдо рдж्рд╡ाрд░ा рд╡िрдХрд╕िрдд рдХृрдд्рд░िрдо рд╣ृрджрдп рд╡ाрд▓्рд╡, рд╣ाрдЗрдб्рд░ोрд╕िрдл़рд▓рд╕ рд╢ंрдЯ, рдСрдХ्рд╕ीрдЬрдиेрдЯрд░ рдФрд░ рдб्рд░рдЧ рдПрд▓्рдпूрдЯिंрдЧ рдЗंрдЯ्рд░ा рдпूрдЯрд░िрди рдЙрдкрдХрд░рдг рдЬैрд╕ी рддрдХрдиीрдХों рдХा рдиिрд░्рдоाрдг рдХेрд╡рд▓ рдЕрдоेрд░िрдХा, рдЬाрдкाрди, рдм्рд░ाрдЬीрд▓ рдФрд░ рдЪीрди рдоें рд╣ी рдХिрдпा рдЬा рд░рд╣ा рд╣ै।
рдЙрди्рд╣ोंрдиे рдХрд╣ा рдХि рд╕्рд╡рджेрд╢ рдиिрд░्рдоिрдд рд╡िрд╢्рд╡рд╕्рддрд░ीрдп рдЪिрдХिрдд्рд╕ा рдЙрдкрдХрд░рдг рднाрд░рддीрдп рдорд░ीрдЬों рдХो рдЙрдирдХे рдЖрдпाрддिрдд рдЙрдкрдХрд░рдгों рдХी рддुрд▓рдиा рдоें рд▓рдЧрднрдЧ рдПрдХ-рдЪौрдеाрдИ рд╕े рдПрдХ-рддिрд╣ाрдИ рдоूрд▓्рдпों рдкрд░ рдЙрдкрд▓рдм्рдз рд╣ो рд░рд╣े рд╣ैं, рдЬो рдЪिрдХिрдд्рд╕ा рдЙрдкрдХрд░рдгों рдХे рд╕ाрде-рд╕ाрде рдЪिрдХिрдд्рд╕ा рдк्рд░рдмंрдзрди рдоें рджेрд╢ рдХे рдЖрдд्рдордиिрд░्рднрд░ рдмрдирдиे рдХे рд▓िрдП рдк्рд░рдзाрдирдоंрдд्рд░ी рд╢्рд░ी рдирд░ेрди्рдж्рд░ рдоोрджी рдХे рдЖрдд्рдордиिрд░्рднрд░ рджृрд╖्рдЯिрдХोрдг рдХो рджрд░्рд╢ाрддा рд╣ै।
рдбॉ. рдЬिрддेрди्рдж्рд░ рд╕िंрд╣ рдиे рдХрд╣ा рдХि рд╕ीрдПрд╕рдЖрдИрдЖрд░-рд╕ीрдИрдИрдЖрд░рдЖрдИ (рдХेрди्рдж्рд░ीрдп рдЗрд▓ेрдХ्рдЯ्рд░ॉрдиिрдХ्рд╕ рдЗंрдЬीрдиिрдпрд░िंрдЧ рдЕрдиुрд╕ंрдзाрди рд╕ंрд╕्рдеाрди), рдкिрд▓ाрдиी рдж्рд╡ाрд░ा рд╡्рдпाрд╡рд╕ाрдпिрдХ рдЙрдкрдпोрдЧ рдХे рд▓िрдП рд╡िрдХрд╕िрдд рдЙрдЪ्рдЪ рд╢рдХ्рддि рд╡ाрд▓ा рдоैрдЧ्рдиेрдЯ्рд░ॉрди рдСрди्рдХोрд▓ॉрдЬिрд╕्рдЯ рдХे рд▓िрдП 2 рдоिрд▓ीрдоीрдЯрд░ рд╡्рдпाрд╕ рдХे рдм्рд░ेрди рдЯ्рдпूрдорд░ рдХा рдЗрд▓ाрдЬ рдХрд░рдиे рдХी рджिрд╢ा рдоें рдПрдХ рдорд╣рдд्рд╡рдкूрд░्рдг рддрдХрдиीрдХ рд╣ै।
рдбॉ. рдЬिрддेंрдж्рд░ рд╕िंрд╣ рдиे 1 рдЕрдЧрд╕्рдд, 2023 рдХो рдирдИ рджिрд▓्рд▓ी рдоें рднाрд░рдд рдХा рдкрд╣рд▓ा рд╕्рд╡рджेрд╢ी рд░ूрдк рд╕े рд╡िрдХрд╕िрдд, рдХिрдлाрдпрддी, рд╣рд▓्рдХा, рдЕрд▓्рдЯ्рд░ाрдлाрд╕्рдЯ, рд╣ाрдИ рдлीрд▓्рдб (1.5 рдЯेрд╕्рд▓ा), рдЕрдЧрд▓ी рдкीрдв़ी рдХे рдоैрдЧрдиेрдЯिрдХ рд░िрдЬोрдиेंрд╕ рдЗрдоेрдЬिंрдЧ (рдПрдордЖрд░рдЖрдИ) рд╕्рдХैрдирд░ рд▓ॉрди्рдЪ рдХिрдпा рдеा।
рд╕्рд╡рджेрд╢ी рдПрдордЖрд░рдЖрдИ рд╕्рдХैрдирд░ рд╕े рдЖрдо рдЖрджрдоी рдХे рд▓िрдП рдПрдордЖрд░рдЖрдИ рд╕्рдХैрдиिंрдЧ рдХी рд▓ाрдЧрдд рдХाрдлी рдХрдо рд╣ोрдиे рдХी рдЙрдо्рдоीрдж рд╣ै, рдЬिрд╕рд╕े рдЙрдЪ्рдЪ рд▓ाрдЧрдд рд╡ाрд▓े рдПрдордЖрд░рдЖрдИ рд╕्рдХैрди рддрдХ рд╡्рдпाрдкрдХ рдкрд╣ुंрдЪ рд╣ो рдЬाрдПрдЧी। рдЗрд╕рдХे рдЕрддिрд░िрдХ्рдд, рдЕंрддрд░рд░ाрд╖्рдЯ्рд░ीрдп рдмाрдЬाрд░ рд╕े рдПрдордЖрд░рдЖрдИ рд╕्рдХैрдирд░ рдХो рдЦрд░ीрджрдиे рдоें рд╣ोрдиे рд╡ाрд▓े рдкूंрдЬी рдиिрд╡ेрд╢ рдоें рдХाрдлी рдХрдоी рд╣ोрдиे рд╕े рдмрд╣ुрдд рд╕ाрд░ी рд╡िрджेрд╢ी рдоुрдж्рд░ा рдХी рднी рдмрдЪрдд рд╣ोрдЧी।
рджुрдиिрдпा рдХी рд▓рдЧрднрдЧ 70% рдЖрдмाрджी рдХे рдкाрд╕ рдПрдордЖрд░рдЖрдИ рдиैрджाрдиिрдХ рдкрдж्рдзрддि рддрдХ рдХोрдИ рдкрд╣ुंрдЪ рдирд╣ीं рд╣ै। рдЗрд╕рдХा рдХाрд░рдг рдиिрд╖ेрдзाрдд्рдордХ рд░ूрдк рд╕े рдЙрдЪ्рдЪ рдкूंрдЬीрдЧрдд рд▓ाрдЧрдд рд╣ै рдЬो рднाрд░рдд рдЬैрд╕े рд╡िрдХाрд╕рд╢ीрд▓ рджेрд╢ों рдоें рдПрдХ рдмрдб़ी рд╕рдорд╕्рдпा рд╣ै। 
 
рд╡рд░्рддрдоाрди рдоें рджेрд╢ рдоें рд▓рдЧрднрдЧ 350 рдорд╢ीрдиों рдХी рд╡ाрд░्рд╖िрдХ рдоांрдЧ рд╣ै, рд▓ेрдХिрди рдл्рд▓ैрдЧрд╢िрдк рдЖрдпुрд╖्рдоाрди рднाрд░рдд рдкрд╣рд▓ рд╕рд╣िрдд рд╕рд░рдХाрд░ рдХी рдмेрд╣рддрд░ рд╕्рд╡ाрд╕्рде्рдп рд╕ेрд╡ा рдкрд╣ुंрдЪ рдФрд░ рд╕рдоाрд╡ेрд╢िрддा рдХी рдЕрдиेрдХ рдкрд╣рд▓ों рдХे рдХाрд░рдг, рдЗрдирдХी рд╡ाрд░्рд╖िрдХ рдоांрдЧ 2030 рддрдХ рджोрдЧुрдиी рд╕े рдЕрдзिрдХ рд╣ोрдиे рдХी рдЙрдо्рдоीрдж рд╣ै।
рдЙрди्рд╣ोंрдиे рдХрд╣ा рдХि рднाрд░рдд рд╕्рд╡рджेрд╢ी рд░ूрдк рд╕े рд╡िрдХрд╕िрдд рдкрд╣рд▓ा рдПрдордЖрд░рдЖрдИ рд╕्рдХैрдирд░ рдЙрдкрд▓рдм्рдз рдХрд░ाрдХрд░ рдЗрдирдоें рд╕े рдХрдИ рд╕рдорд╕्рдпाрдУं рдХा рд╕рдоाрдзाрди рдХрд░ेрдЧा, рдХ्рдпोंрдХि рдпрд╣ рдорд╢ीрди рдкрд╣рд▓े рд╕े рдЙрдкрд▓рдм्рдз рдорд╢ीрдиों рдХी рддुрд▓рдиा рдоें рдмрд╣ुрдд рдХिрдлाрдпрддी рд╣ै। 
рдЙрди्рд╣ोंрдиे рдХрд╣ा рдХि рдпрд╣ рдЧ्рд▓ोрдмрд▓ рд╕ाрдЙрде рдоें рдЕрди्рдп рджेрд╢ों рдХे рд╕ाрде рдЗрд╕ рд╕рдлрд▓рддा рдХो рд╕ाрдЭा рдХрд░рдиे рдХी рд╕ंрднाрд╡рдиाрдУं рдХा рдк्рд░рд╕्рддाрд╡ рднी рдХрд░рддा рд╣ै, рдЬिрд╕рд╕े рдЙрди्рд╣ें рд╕рд╕्рддी рдФрд░ рднрд░ोрд╕ेрдоंрдж рдЪिрдХिрдд्рд╕ा рдЗрдоेрдЬिंрдЧ рд╕рдоाрдзाрдиों рддрдХ рдкрд╣ुंрдЪ рдмрдиाрдиे рдоें рдорджрдж рдоिрд▓ेрдЧी।
https://static.pib.gov.in/WriteReadData/userfiles/image/3BTE2.jpg
рдбॉ. рдЬिрддेрди्рдж्рд░ рд╕िंрд╣ рдиे рдХрд╣ा рдХि рдк्рд░ौрдж्рдпोрдЧिрдХी рд╡िрдХाрд╕ рдмोрд░्рдб (рдЯीрдбीрдмी) рдХी рдорджрдж рд╕े рдкैрдиेрд╕िрдпा рдоेрдбिрдХрд▓ рдЯेрдХ्рдиोрд▓ॉрдЬिрдЬ рдк्рд░ाрдЗрд╡ेрдЯ рд▓िрдоिрдЯेрдб, рдмैंрдЧрд▓ोрд░ рдиे рдкिрдЫрд▓े рд╡рд░्рд╖ рднाрд░рдд рдХा рдкрд╣рд▓ा рд╕рдмрд╕े рдЙрди्рдирдд рдФрд░ рдЕрднिрдирд╡ рдПрд╕рдмीрдЖрд░рдЯी рд╕рдХ्рд╖рдо рд▓ीрдиिрдпрд░ рдПрдХ्рд╕ीрд▓рд░ेрдЯрд░ (рд▓िрдиाрдХ), рд╕िрдж्рдзाрд░्рде рдж्рд╡िрддीрдп рд▓ांрдЪ рдХिрдпा, рдЬो 3рдбीрд╕ीрдЖрд░рдЯी, рд╡ीрдПрдордПрдЯी, рдЖрдИрдПрдордЖрд░рдЯी, рдПрд╕рдмीрдЖрд░рдЯी рдФрд░ рдПрд╕рдЖрд░рдПрд╕ рдЬैрд╕े рдЙрдкрдЪाрд░ рдХे рддौрд░-рддрд░ीрдХों рдХो рдХрд░рдиे рдоें рд╕рдХ्рд╖рдо рд╣ै। рдЙрди्рд╣ोंрдиे рдХрд╣ा рдХि рдпрд╣ рд╡िрд╢्рд╡ рдХा рдРрд╕ा рддीрд╕рд░ा рдм्рд░ांрдб рд╣ै рдЬो рджो рдмрдб़ी рд╡ैрд╢्рд╡िрдХ рдХंрдкрдиिрдпों рдм्рд░िрдЯेрди рдФрд░ рдЬाрдкाрди рдХे рдЕрд▓ाрд╡ा рдмाрдЬाрд░ рдХे рд▓िрдП рддैрдпाрд░ рд╣ै।
рдЙрди्рд╣ोंрдиे рдХрд╣ा рдХि рдоोрджी рд╕рд░рдХाрд░ рдХे 'рдоेрдХ рдЗрди рдЗंрдбिрдпा' рдХे рдоंрдд्рд░ рдФрд░ 'рдоेрдб рдлॉрд░ рдж рд╡рд░्рд▓्рдб' рдХे рдЕрдиुрд░ूрдк рдЗрд╕ рдорд╢ीрди рдХो рджुрдиिрдпा рдХे рдХрдИ рджेрд╢ों рдоें рдиिрд░्рдпाрдд рдХिрдпा рдЬा рд╕рдХрддा рд╣ै, рдХ्рдпोंрдХि рдХंрдкрдиी рдХो рдкрд╣рд▓े рд╣ी рдпूрдПрд╕ рдПрдлрдбीрдП рдХी рдоंрдЬूрд░ी рдоिрд▓ рдЪुрдХी рд╣ै।
https://static.pib.gov.in/WriteReadData/userfiles/image/492ZG.jpg
рд╡िрдЬ्рдЮाрди рдПрд╡ं рдк्рд░ौрдж्рдпोрдЧिрдХी рдоंрдд्рд░ी рдиे рдХрд╣ा рдХि рд╕рд░рдХाрд░ рдиे рджрд╡ा, рдЪिрдХिрдд्рд╕ा рдЙрдкрдХрд░рдгों рдФрд░ рдк्рд░рд╕ाрдзрди рд╕ाрдордЧ्рд░ी рд╡िрдзेрдпрдХ 2023 рдХा рдирд╡ीрдирддрдо рдорд╕ौрджा рдкрд░िрдкрдд्рд░िрдд рдХिрдпा рд╣ै, рдЬिрд╕рдоें рдПрдХ рдк्рд░ाрд╡рдзाрди рд╣ै рдЬो рд╕рд░рдХाрд░ рдХो рдЕрдзिрд╕ूрдЪрдиा рдж्рд╡ाрд░ा рдХिрд╕ी рднी рджрд╡ा рдХी рдСрдирд▓ाрдЗрди рдмिрдХ्рд░ी рдпा рд╡िрддрд░рдг рдХो рд╡िрдиिрдпрдоिрдд рдХрд░рдиे, рдк्рд░рддिрдмंрдзिрдд рдХрд░рдиे рдпा рдк्рд░рддिрдмंрдзिрдд рдХрд░рдиे рдХी рдЕрдиुрдорддि рджेрддा рд╣ै।
рдЙрди्рд╣ोंрдиे рдХрд╣ा, "40 рд╡рд░्рд╖ рд╕े рдХрдо рдЖрдпु рдХे 70% рдЖрдмाрджी рд╡ाрд▓े рджेрд╢ рдоें рдФрд░ рдЖрдЬ рдХे рдпुрд╡ा India@2047 рдХे рдк्рд░рдоुрдЦ рдиाрдЧрд░िрдХ рдмрдирдиे рдЬा рд░рд╣े рд╣ैं, рдиिрд╡ाрд░рдХ рд╕्рд╡ाрд╕्рде्рдп рджेрдЦрднाрд▓ рдФрд░ рд╡्рдпाрдкрдХ рдЬрди рд╕्рдХ्рд░ीрдиिंрдЧ рд╣рдоाрд░ी рдЕрд░्рдерд╡्рдпрд╡рд╕्рдеा рдХो рдк्рд░рдзाрдирдоंрдд्рд░ी рдирд░ेрди्рдж्рд░ рдоोрджी рдж्рд╡ाрд░ा рдиिрд░्рдзाрд░िрдд рд╡िрдХाрд╕ рдХी рдЕрдкेрдХ्рд╖िрдд рджрд░ рдХो рдк्рд░ाрдк्рдд рдХрд░рдиे рдоें рдорджрдж рдХрд░ेрдЧी।

 

Innovation-рднाрд░рдд рдХी рдкрд╣рд▓ी рд╣рд░िрдд рд╣ाрдЗрдб्рд░ोрдЬрди рдоिрд╢्рд░рдг рдкрд░िрдпोрдЬрдиा  рд╣ुрдпी рд╢ुрд░ू

  • рд╕ूрд░рдд рдХे рдЖрджिрдд्рдпрдирдЧрд░ рдоें рдХрд╡ाрд╕ рдЯाрдЙрдирд╢िрдк рдХे рдШрд░ों рдоें рдПрдЪ2-рдПрдирдЬी (рдк्рд░ाрдХृрддिрдХ рдЧैрд╕) рдХी рд╕рдк्‍рд▓ाрдИ рдХрд░рдиे рдХे рд▓िрдП рд╡्‍рдпрд╡рд╕्‍рдеा рдХी рдЧрдИ рд╣ै
  • рдпрд╣ рдкрд░िрдпोрдЬрдиा рднाрд░рдд рдХो рд╡ैрд╢्рд╡िрдХ рд╣ाрдЗрдб्рд░ोрдЬрди рдЕрд░्рдерд╡्рдпрд╡рд╕्рдеा рдХे рдХेंрдж्рд░ рдоें рд▓ाрдПрдЧी
  • рднाрд░рдд рди рдХेрд╡рд▓ рдЕрдкрдиे рд╣ाрдЗрдб्рд░ोрдХाрд░्рдмрди рдЖрдпाрдд рдмिрд▓ рдХो рдХрдо рдХрд░ेрдЧा рдмрд▓्рдХि рд╡िрд╢्рд╡ рдоें рд╣рд░िрдд рд╣ाрдЗрдб्рд░ोрдЬрди рддрдеा  рд╣рд░िрдд рд░рд╕ाрдпрди рдиिрд░्рдпाрддрдХ рдмрдирдХрд░ рд╡िрджेрд╢ी рдоुрдж्рд░ा рднी рдЕрд░्рдЬिрдд рдХрд░ेрдЧा

 

рдХрд╡ाрд╕ рдХे рдкрд░िрдпोрдЬрдиा рдк्рд░рдоुрдЦ рд░ाрдо рдк्рд░рд╕ाрдж рдПрдирдЯीрдкीрд╕ी рдХрд╡ाрд╕ рдЯाрдЙрдирд╢िрдк рдХे рдкीрдПрдирдЬी рдиेрдЯрд╡рд░्рдХ рдоें рдЧ्рд░ीрди рд╣ाрдЗрдб्рд░ोрдЬрди рдЗंрдЬेрдХ्рд╢рди рдХी рд╢ुрд░ुрдЖрдд рдХрд░рддे рд╣ुрдП

https://static.pib.gov.in/WriteReadData/userfiles/image/image003YY7Y.jpg

рдПрдирдЯीрдкीрд╕ी рдХрд╡ाрд╕ рдЧ्рд░ीрди рдПрдЪ2 рдоिрд╢्рд░рдг рдкрд░िрдпोрдЬрдиा рдоें рдЗрд▓ेрдХ्‍рдЯ्рд░ोрд▓ाрдЗрдЬрд░, рд╣ाрдЗрдб्рд░ोрдЬрди рд╕्‍рдЯोрд░ेрдЬ рддрдеा рдм्‍рд▓ेंрдбिंрдЧ рд╕्рдХिрдб рд╣ै

 

https://static.pib.gov.in/WriteReadData/userfiles/image/image004QOFS.jpg

 

рдПрдирдЯीрдкीрд╕ी рд▓िрдоिрдЯेрдб рдиे рднाрд░рдд рдХी рдкрд╣рд▓ी рд╣рд░िрдд рд╣ाрдЗрдб्рд░ोрдЬрди рдоिрд╢्рд░рдг рдкрд░िрдпोрдЬрдиा рдк्рд░ाрд░ंрдн рдХी। рдПрдирдЯीрдкीрд╕ी рдХрд╡ाрд╕ рдЯाрдЙрдирд╢िрдк, рд╕ूрд░рдд рдХे рдкाрдЗрдк्рдб рдиेрдЪुрд░рд▓ рдЧैрд╕ (рдкीрдПрдирдЬी) рдиेрдЯрд╡рд░्рдХ рдоें рдЧ्рд░ीрди рд╣ाрдЗрдб्рд░ोрдЬрди рдоिрд╢्рд░рдг рдк्рд░ाрд░ंрдн рдХрд░ рджी рдЧрдИ рд╣ै। рдпрд╣ рдкрд░िрдпोрдЬрдиा рдПрдирдЯीрдкीрд╕ी рддрдеा рдЧुрдЬрд░ाрдд рдЧैрд╕ рд▓िрдоिрдЯेрдб (рдЬीрдЬीрдПрд▓) рдХा рд╕ंрдпुрдХ्рдд рдк्рд░рдпाрд╕ рд╣ै।

рдкрд░िрдпोрдЬрдиा рд╕े рдЧ्рд░ीрди рд╣ाрдЗрдб्рд░ोрдЬрди рдХे рдкрд╣рд▓े рдоॉрд▓िрдХ्‍рдпूрд▓ рдХो рдкрд░िрдпोрдЬрдиा рдк्рд░рдоुрдЦ рд╢्рд░ी рдкी.рд░ाрдордк्рд░рд╕ाрдж рдиे рдПрдирдЯीрдкीрд╕ी рдХрд╡ाрд╕ рддрдеा рдЬीрдЬीрдПрд▓ рдХे рдЕрди्рдп рд╡рд░िрд╖्рда рдЕрдзिрдХाрд░िрдпों рдХी рдЙрдкрд╕्рдеिрддि рдоें рдЧрддिрдоाрди рдмрдиाрдпा।

рдоिрд╢्рд░рдг рдЕрднिрдпाрди рдк्рд░ाрд░ंрдн рд╣ोрдиे рдХे рдмाрдж рдПрдирдЯीрдкीрд╕ी рдХрд╡ाрд╕ рдиे рдЬीрдЬीрдПрд▓ рдЕрдзिрдХाрд░िрдпों рдХे рд╕рд╣рдпोрдЧ рд╕े рдЯाрдЙрдирд╢िрдк рдиिрд╡ाрд╕िрдпों рдХे рд▓िрдП рдЬाрдЧрд░ूрдХрддा рдХाрд░्рдпрд╢ाрд▓ाрдУं рдХा рдЖрдпोрдЬрди рдХिрдпा।

рдПрдирдЯीрдкीрд╕ी рдФрд░ рдЬीрдЬीрдПрд▓ рдиे 30 рдЬुрд▓ाрдИ 2022 рдХो рднाрд░рдд рдХे рдоाрдирдиीрдп рдк्рд░рдзाрдирдоंрдд्рд░ी рдж्рд╡ाрд░ा рдЖрдзाрд░рд╢िрд▓ा рд░рдЦे рдЬाрдиे рдХे рдмाрдж рд░िрдХॉрд░्рдб рд╕рдордп рдоें рдЗрд╕ рдорд╣рдд्‍рд╡рдкूрд░्рдг рдЙрдкрд▓рдм्рдзि рдХो рдк्рд░ाрдк्‍рдд рдХрд░рдиे рдХी рджिрд╢ा рдоें рд▓рдЧाрддाрд░ рдХाрдо рдХिрдпा рд╣ै। рдпрд╣ рдЖрджिрдд्рдпрдирдЧрд░, рд╕ूрд░рдд рдоें рдХрд╡ाрд╕ рдЯाрдЙрдирд╢िрдк рдХे рдШрд░ों рдХो рдПрдЪ2-рдПрдирдЬी (рдк्рд░ाрдХृрддिрдХ рдЧैрд╕) рдХी рдЖрдкूрд░्рддि рдХрд░рдиे рдХे рд▓िрдП рддैрдпाрд░ рд╣ै। рдХрд╡ाрд╕ рдоें рдЧ्рд░ीрди рд╣ाрдЗрдб्рд░ोрдЬрди рдкрд╣рд▓े рд╕े рд╕्рдеाрдкिрдд рдПрдХ рдоेрдЧाрд╡ाрдЯ рдл्рд▓ोрдЯिंрдЧ рд╕ौрд░ рдкрд░िрдпोрдЬрдиा рд╕े рдмिрдЬрд▓ी рдХा рдЙрдкрдпोрдЧ рдХрд░рдХे рдкाрдиी рдХे рдЗрд▓ेрдХ्рдЯ्рд░ोрд▓िрд╕िрд╕ рдж्рд╡ाрд░ा рдмрдиाрдпा рдЧрдпा рд╣ै।

рдиिрдпाрдордХ рдиिрдХाрдп рдкेрдЯ्рд░ोрд▓िрдпрдо рдФрд░ рдк्рд░ाрдХृрддिрдХ рдЧैрд╕ рд╡िрдиिрдпाрдордХ рдмोрд░्рдб (рдкीрдПрдирдЬीрдЖрд░рдмी) рдиे рдкीрдПрдирдЬी рдХे рд╕ाрде рдЧ्рд░ीрди рд╣ाрдЗрдб्рд░ोрдЬрди рдХे 5 рдк्рд░рддिрд╢рдд рд╡ॉрд▓्рдпूрдо рдоिрд╢्рд░рдг рдХे рд▓िрдП рдоंрдЬूрд░ी рджे рджी рд╣ै рдФрд░ рдоिрд╢्рд░рдг рд╕्‍рддрд░ рдХो рдЪрд░рдг рдХे рдЕрдиुрд╕ाрд░ 20 рдк्рд░рддिрд╢рдд рддрдХ рдкрд╣ुंрдЪाрдпा рдЬाрдПрдЧा। рдк्рд░ाрдХृрддिрдХ рдЧैрд╕ рдХे рд╕ाрде рдоिрд▓ाрдП рдЬाрдиे рдкрд░ рдЧ्рд░ीрди рд╣ाрдЗрдб्рд░ोрдЬрди рд╢ुрдж्рдз рд╣ीрдЯिंрдЧ рд╕ाрдордЧ्рд░ी рдХो рд╕рдоाрди рд░рдЦрддे рд╣ुрдП рдХाрд░्рдмрди рдЙрдд्рд╕рд░्рдЬрди рдХो рдХрдо рдХрд░рддा рд╣ै।

рдпрд╣ рдЙрдкрд▓рдм्рдзि рдХेрд╡рд▓ рдм्рд░िрдЯेрди, рдЬрд░्рдордиी рдФрд░ рдСрд╕्рдЯ्рд░ेрд▓िрдпा рдЬैрд╕े рдХुрдЫ рдЧिрдиे-рдЪुрдиे рджेрд╢ों рдж्рд╡ाрд░ा рдк्рд░ाрдк्‍рдд рдХी рдЧрдИ рд╣ै। рдпрд╣ рднाрд░рдд рдХो рд╡ैрд╢्рд╡िрдХ рд╣ाрдЗрдб्рд░ोрдЬрди рдЕрд░्рдерд╡्рдпрд╡рд╕्рдеा рдХे рдХेंрдж्рд░ рдоें рд▓ाрдПрдЧा। рднाрд░рдд рди рдХेрд╡рд▓ рдЕрдкрдиे рд╣ाрдЗрдб्рд░ोрдХाрд░्рдмрди рдЖрдпाрдд рдмिрд▓ рдХो рдХрдо рдХрд░ेрдЧा рдмрд▓्рдХि рд╡िрд╢्‍рд╡ рдоें рд╣рд░िрдд рд╣ाрдЗрдб्рд░ोрдЬрди рдФрд░ рд╣рд░िрдд рд░рд╕ाрдпрди рдиिрд░्рдпाрддрдХ рдмрдирдХрд░ рд╡िрджेрд╢ी рдоुрдж्рд░ा рдЕрд░्рдЬिрдд рдХрд░ेрдЧा।

Saree Festival-рднाрд░рдд рдХी рд╣ाрде рд╕े рдмुрдиी 75 рд╕ाрдб़िрдпों рдХा рдЙрдд्рд╕рд╡ "рд╡िрд░ाрд╕рдд"

рдПрдПрдмी рд╕рдоाрдЪाрд░/
"рд╡िрд░ाрд╕рдд" - рднाрд░рдд рдХी рд╣ाрде рд╕े рдмुрдиी 75 рд╕ाрдб़िрдпों рдХा рдЙрдд्рд╕рд╡ -рд╕ाрдб़ी рдорд╣ोрдд्рд╕рд╡ рдХा рджूрд╕рд░ा рдЪрд░рдг 3 рд╕े 17 рдЬрдирд╡рд░ी, 2023 рддрдХ рд╣рдердХрд░рдШा рд╣ाрдЯ, рдЬрдирдкрде, рдирдИ рджिрд▓्рд▓ी рдоें рдЖрдпोрдЬिрдд рдХिрдпा рдЬाрдПрдЧा।

рдЗрд╕ рдЙрдд्рд╕рд╡ рдХा рдЖрдпोрдЬрди рдХрдкрдб़ा рдоंрдд्рд░ाрд▓рдп рдХрд░ рд░рд╣ा рд╣ै। рдЗрд╕рдХा рд╕рдордп рдкूрд░्рд╡ाрд╣्рди 11 рдмрдЬे рд╕े рд░ाрдд 8 рдмрдЬे рддрдХ рд╣ै।

рдЗрд╕ рдЙрдд्‍рд╕рд╡ рдХे рджूрд╕рд░े рдЪрд░рдг рдоें рджेрд╢ рдХे рд╡िрднिрди्рди рд╣िрд╕्рд╕ों рд╕े рднाрдЧ рд▓े рд░рд╣े 90 рдк्рд░рддिрднाрдЧी рдЯाрдИ рдПंрдб рдбाрдИ, рдЪिрдХрди рдХрдв़ाрдИ рд╡ाрд▓ी рд╕ाрдб़िрдпों, рд╣ैंрдб рдм्рд▓ॉрдХ рд╕ाрдб़िрдпों, рдХрд▓рдордХाрд░ी рдк्рд░िंрдЯेрдб рд╕ाрдб़िрдпों, рдЕрдЬрд░рдЦ, рдХांрдеा рдФрд░ рдлुрд▓рдХाрд░ी рдЬैрд╕ी рдк्рд░рд╕िрдж्рдз рджрд╕्рддрдХाрд░ी рдХी рдХिрд╕्рдоों рдЗрд╕ рдЖрдпोрдЬрди рдХा рдЖрдХрд░्рд╖рдг рдмрдв़ा рд░рд╣े рд╣ैं।

 рдпे рдЬाрдорджाрдиी, рдЗрдХрдд, рдкोрдЪрдордкрд▓्рд▓ी, рдмрдиाрд░рд╕ рдм्рд░ोрдХेрдб, рдЯрд╕рд░ рд╕िрд▓्рдХ (рдЪंрдкा), рдмрд▓ूрдЪрд░ी, рднाрдЧрд▓рдкुрд░ी рд╕िрд▓्‍рдХ, рддंрдЧैрд▓, рдЪंрджेрд░ी, рд▓рд▓िрддрдкुрд░ी, рдкрдЯोрд▓ा, рдкैрдардиी рдЖрджि рдХी рд╡िрд╢ेрд╖ рд╣рдердХрд░рдШा рд╕ाрдб़िрдпों рдХे рдЕрд▓ाрд╡ा рд╣ोंрдЧी। , рддрдирдЪोрдИ, рдЬंрдЧрд▓ा, рдХोрдЯा рдбोрд░िрдпा, рдХрдЯрд╡рд░्рдХ, рдоाрд╣ेрд╢्рд╡рд░ी, рднुрдЬोрдб़ी, рд╢ांрддिрдкुрд░ी, рдмोрдордХाрдИ рдФрд░ рдЧрд░рдж рдХोрд░िрдпрд▓, рдЦंрдбुрдЖ рдФрд░ рдЕрд░рдиी рд╕िрд▓्рдХ рд╕ाрдб़िрдпां рдЬैрд╕ी рдХрдИ рдЕрди्рдп рдХिрд╕्рдо рдХी рд╣рдердХрд░рдШा рд╕ाрдб़िрдпां рднी рдЙрдкрд▓рдм्рдз рд╣ोंрдЧी।

"рд╡िрд░ाрд╕рдд" - рднाрд░рдд рдХी рд╣ाрде рд╕े рдмुрдиी 75 рд╕ाрдб़िрдпों рдХा рдЙрдд्рд╕рд╡ рдХा рдкрд╣рд▓ा рдЪрд░рдг 16 рджिрд╕ंрдмрд░ 2022 рд╕े рд╢ुрд░ू рд╣ोрдХрд░ 30 рджिрд╕ंрдмрд░ 2022 рдХो рд╕ंрдкрди्рди рд╣ुрдЖ। рдЗрд╕ рдХाрд░्рдпрдХ्рд░рдо рдХा рдЙрдж्рдШाрдЯрди рдоाрдирдиीрдп рд╡िрдд्рдд рдоंрдд्рд░ी рд╢्рд░ीрдорддी рдиिрд░्рдорд▓ा рд╕ीрддाрд░рдордг рдиे 16 рджिрд╕ंрдмрд░ 2022 рдХो рдХिрдпा рдеा। рдЗрд╕ рдЕрд╡рд╕рд░ рдкрд░ рдоाрдирдиीрдп рд░ाрдЬ्рдп рдоंрдд्рд░ी рд╢्рд░ीрдорддी рджрд░्рд╢рдиा рдЬрд░рджोрд╢ рдФрд░ рдЕрди्рдп рдорд╣िрд▓ा рд╕ांрд╕рдж рднी рдЙрдкрд╕्рдеिрдд рдеीं।

16 рд╕े 30 рджिрд╕ंрдмрд░, 2022 рддрдХ рдЖрдпोрдЬिрдд рдкрд╣рд▓े рдЪрд░рдг рдоें, 70 рдк्рд░рддिрднाрдЧिрдпों рдиे "рд╡िрд░ाрд╕рдд" рдХाрд░्рдпрдХ्рд░рдо рдоें рднाрдЧ рд▓िрдпा। рд╕рдоाрдЪाрд░ рдкрдд्рд░ों рдХे рдоाрдз्рдпрдо рд╕े рдк्рд░िंрдЯ рдоीрдбिрдпा, рдкोрд╕्рдЯрд░ों, рдиिрдоंрдд्рд░рдг рдХाрд░्рдбों, рд╕ोрд╢рд▓ рдоीрдбिрдпा, рд╕ांрд╕्рдХृрддिрдХ рдХाрд░्рдпрдХ्рд░рдо рдФрд░ рдбिрдЬाрдЗрдирд░ों рдХी рдХाрд░्рдпрд╢ाрд▓ा рдЖрджि рдж्рд╡ाрд░ा рдЗрд╕ рдХाрд░्рдпрдХ्рд░рдо рдХो рд╡िрдЬ्рдЮाрдкिрдд рдХрд░рдиे рдХे рд▓िрдП рд╡्рдпाрдкрдХ рдк्рд░рдЪाрд░ рдХाрд░्рдпрдХ्рд░рдо рдЪрд▓ाрдпा рдЧрдпा। 

рдпрд╣ рдЖрдпोрдЬрди рдмрд╣ुрдд рд╕рдлрд▓ рд░рд╣ा рдФрд░ рд╕рднी рдЖрдпु-рд╡рд░्рдЧों рдХे рд▓ोрдЧों рдХी рдЗрд╕рдоें рдк्рд░рднाрд╡рд╢ाрд▓ी рдЙрдкрд╕्рдеिрддि рд╕े рдЗрд╕ рдХ्рд╖ेрдд्рд░ рдФрд░ рдмुрдирдХрд░ों рдХी рдУрд░ рдз्‍рдпाрди рдЖрдХृрд╖्‍рдЯ рд╣ुрдЖ рдФрд░ рд╣рдердХрд░рдШा рд╡рд╕्рддुрдУं рдХी рдмिрдХ्рд░ी рд╣ुрдИ।

рд╣рдоाрд░े рд╣рдердХрд░рдШा рдмुрдирдХрд░ों рдХी рд╕рд╣ाрдпрддा рдХрд░рдиे рдХे рд▓िрдП рдПрдХ рдХॉрдорди рд╣ैрд╢рдЯैрдЧ #MySariMyPride рдХे рддрд╣рдд рдПрдХ рд╕ोрд╢рд▓ рдоीрдбिрдпा рдЕрднिрдпाрди рд╢ुрд░ू рдХिрдпा рдЧрдпा рд╣ै। рдЖрдЬाрджी рдХे 75 рд╡рд░्рд╖ "рдЖрдЬाрджी рдХा рдЕрдоृрдд рдорд╣ोрдд्рд╕рд╡" рдХे рдХाрд░рдг 75 рд╣рдердХрд░рдШा рдмुрдирдХрд░ों рдж्рд╡ाрд░ा рд╣рдердХрд░рдШा рд╕ाрдб़िрдпों рдХी рдк्рд░рджрд░्рд╢рдиी-рд╕рд╣-рдмिрдХ्рд░ी рдХा рдЖрдпोрдЬрди рдХिрдпा рдЬाрдПрдЧा। рдЗрд╕рдоें рдЖрдиे рд╡ाрд▓े рд▓ोрдЧों рдХे рд▓िрдП рдиिрдо्‍рдирд▓िрдЦिрдд рдЧрддिрд╡िрдзिрдпों рдХी рд╢्рд░ृंрдЦрд▓ा рдХी рдпोрдЬрдиा рдмрдиाрдИ рдЧрдИ рд╣ै:

• рд╡िрд░ाрд╕рдд-рд╡िрд░ाрд╕рдд рдХा рдЙрдд्рд╕рд╡: рд╣рдердХрд░рдШा рд╕ाрдб़िрдпों рдХा рдХ्рдпूрд░ेрдЯेрдб рдк्рд░рджрд░्рд╢рди।

• рд╡िрд░ाрд╕рдд-рдПрдХ рдзрд░ोрд╣рд░: рдмुрдирдХрд░ों рдж्рд╡ाрд░ा рд╕ाрдб़िрдпों рдХी рд╕ीрдзी рдЦुрджрд░ा рдмिрдХ्рд░ी

• рд╡िрд░ाрд╕рдд рдХे рдзाрдЧे: рдХрд░рдШे рдХा рд╕ीрдзा рдк्рд░рджрд░्рд╢рди

• рд╡िрд░ाрд╕рдд-рдХрд▓ рд╕े рдХрд▓ рддрдХ: рд╕ाрдб़ी рдФрд░ рдЯिрдХाрдКрдкрди рдкрд░ рдХाрд░्рдпрд╢ाрд▓ा рдФрд░ рдЪрд░्рдЪा

• рд╡िрд░ाрд╕рдд-рдиृрдд्рдп рд╕ंрд╕्рдХृрддि: рднाрд░рддीрдп рд╕ंрд╕्рдХृрддि рдХे рдк्рд░рд╕िрдж्рдз рд▓ोрдХ рдиृрдд्рдп

рдк्рд░рджрд░्рд╢рдиी рдЖрдо рд▓ोрдЧों рдХे рд▓िрдП рдкूрд░्рд╡ाрд╣्рди 11 рдмрдЬे рд╕े рд░ाрдд 8 рдмрдЬे рддрдХ рдЦुрд▓ी рд░рд╣ेрдЧी। рдк्рд░рджрд░्рд╢рдиी рдоें рднाрд░рдд рдХे рдХुрдЫ рдЖрдХрд░्рд╖рдХ рд╕्рдеाрдиों рдХी рд╣ाрде рд╕े рдмुрдиी рд╕ाрдб़िрдпां рдк्рд░рджрд░्рд╢рди рдФрд░ рдмिрдХ्рд░ी рдХे рд▓िрдП рдЙрдкрд▓рдм्‍рдз рд╣ैं। рдЗрдирдХी рд╕ंрдХ्рд╖िрдк्рдд рд╕ूрдЪी рдиिрдо्‍рдирд▓िрдЦिрдд рд╣ै:-

 

рд░ाрдЬ्‍рдп

рд╕ाрдб़ी рдХी рдк्рд░рдоुрдЦ рдХिрд╕्‍рдоें

рдЖंрдз्рд░ рдк्рд░рджेрд╢

рдЙрдк्рдкрджा рдЬाрдорджाрдиी рд╕ाрдб़ी, рд╡ेंрдХрдЯрдЧिрд░ी рдЬाрдорджाрдиी рдХॉрдЯрди рд╕ाрдб़ी, рдХुрдк्рдкрджрдо рд╕ाрдб़ी, рдЪिрд░ाрд▓ा рд╕िрд▓्рдХ рдХॉрдЯрди рд╕ाрдб़ी, рдоाрдзрд╡рд░рдо рд╕ाрдб़ी рдФрд░ рдкोрд▓ाрд╡рд░рдо рд╕ाрдб़ी

рдХेрд░рд▓

рдмрд▓рд░ाрдордкुрд░рдо рд╕ाрдб़ी рдФрд░ рдХрд╕ाрд╡ू рд╕ाрдб़ी

рддेрд▓ंрдЧाрдиा

рдкोрдЪрдордкрд▓्рд▓ी рд╕ाрдб़ी, рд╕िрдж्рджीрдкेрдЯ рдЧोрд▓рдмрдо्рдоा рд╕ाрдб़ी рдФрд░ рдиाрд░ाрдпрдгрдкेрдЯ рд╕ाрдб़ी

рддрдоिрд▓рдиाрдбु

рдХांрдЪीрдкुрд░рдо рд╕िрд▓्рдХ рд╕ाрдб़ी, рдЕрд░рдиी рд╕िрд▓्рдХ рд╕ाрдб़ी, рдеिрд░ुрдмुрд╡рдирдо рд╕िрд▓्рдХ рд╕ाрдб़ी, рд╡िрд▓ांрджрдИ рдХॉрдЯрди рд╕ाрдб़ी, рдорджुрд░ै рд╕ाрдб़ी, рдкрд░рдоाрдХुрдбी рдХॉрдЯрди рд╕ाрдб़ी, рдЕрд░ुрдк्рдкुрдХोрдЯ्рдЯрдИ рдХॉрдЯрди рд╕ाрдб़ी, рдбिंрдбीрдЧुрд▓ рдХॉрдЯрди рд╕ाрдб़ी, рдХोрдпрдо्рдмрдЯूрд░ рдХॉрдЯрди рд╕ाрдб़ी, рд╕рд▓ेрдо рд╕िрд▓्рдХ рд╕ाрдб़ी рдФрд░ рдХोрдпंрдмрдЯूрд░ (рд╕ॉрдл्рдЯ) рд╕िрд▓्рдХ рд╕ाрдб़ी рдФрд░ рдХोрд╡рдИ рдХोрд░ा рдХॉрдЯрди рд╕ाрдб़ी

рдорд╣ाрд░ाрд╖्рдЯ्рд░

рдкैрдардиी рд╕ाрдб़ी, рдХрд░рд╡рдд рдХाрдаी рд╕ाрдб़ी рдФрд░ рдиाрдЧрдкुрд░ рдХॉрдЯрди рд╕ाрдб़ी

рдЫрдд्рддीрд╕рдЧрдв

рдЪंрдкा рдХी рдЯрд╕рд░ рд╕िрд▓्рдХ рд╕ाрдб़ी

рдордз्рдп рдк्рд░рджेрд╢

рдорд╣ेрд╢्рд╡рд░ी рд╕ाрдб़ी рдФрд░ рдЪंрджेрд░ी рд╕ाрдб़ी

рдЧुрдЬрд░ाрдд

рдкрдЯोрд▓ा рд╕ाрдб़ी, рддंрдЧрд▓िрдпा рд╕ाрдб़ी, рдЕрд╢्рд╡рд▓ी рд╕ाрдб़ी рдФрд░ рдХुрдЪ्рдЪी рд╕ाрдб़ी/рднूрдЬोрдб़ी рд╕ाрдб़ी

рд░ाрдЬрд╕्рдеाрди

рдХोрдЯा рдбोрд░िрдпा рд╕ाрдб़ी

рдЙрдд्рддрд░ рдк्рд░рджेрд╢

рд▓рд▓िрддрдкुрд░ी рд╕ाрдб़ी, рдмрдиाрд░рд╕ рдм्рд░ोрдХेрдб, рдЬंрдЧрд▓ा, рддрдирдЪोрдИ, рдХрдЯрд╡рд░्рдХ рдФрд░ рдЬाрдорджाрдиी

рдЬрдо्рдоू рдФрд░ рдХрд╢्рдоीрд░

рдкрд╢्рдоीрдиा рд╕ाрдб़ी

рдмिрд╣ाрд░

рднाрдЧрд▓рдкुрд░ी рд╕िрд▓्рдХ рд╕ाрдб़ी рдФрд░ рдмाрд╡рди рдмूрдЯी рд╕ाрдб़ी

рдУрдбिрд╢ा

рдХोрдЯрдкाрдб рд╕ाрдб़ी рдФрд░ рдЧोрдкाрд▓рдкुрд░ рдЯрд╕рд░ рд╕ाрдб़ी

рдкрд╢्рдЪिрдо рдмंрдЧाрд▓

рдЬाрдорджाрдиी, рд╢ांрддिрдкुрд░ी рдФрд░ рддंрдЧैрд▓

рдЭाрд░рдЦंрдб

рдЯрд╕рд░ рдФрд░ рдЧिрдЫा рд╕िрд▓्рдХ рд╕ाрдб़ी

рдХрд░्рдиाрдЯрдХ

рдЗрд▓्рдХрд▓ рд╕ाрдб़ी

рдЕрд╕рдо

рдоुрдЧा рд╕िрд▓्рдХ рд╕ाрдб़ी, рдоेрдЦрд▓ा рдЪाрджрд░ (рд╕ाрдб़ी)

рдкंрдЬाрдм

рдлुрд▓рдХाрд░ी

 

рдЗрд╕ рдЖрдпोрдЬрди рд╕े рд╕рджिрдпों рдкुрд░ाрдиी рд╕ाрдб़ी рдмुрдирдиे рдХी рдкрд░ंрдкрд░ा рдХी рдУрд░ рдирдП рд╕िрд░े рд╕े рдз्рдпाрди рдЖрдХृрд╖्‍рдЯ рд╣ोрдиे рдХी рд╕ंрднाрд╡рдиा рд╣ै рдФрд░ рдЗрд╕ рддрд░рд╣ рд╣рдердХрд░рдШा рд╕рдоुрджाрдп рдХी рдХрдоाрдИ рдоें рд╕ुрдзाрд░ рд╣ोрдЧा।

рд╣рдердХрд░рдШा рдХ्рд╖ेрдд्рд░ рдмрдб़ी рд╕ंрдЦ्рдпा рдоें рд▓ोрдЧों, рд╡िрд╢ेрд╖рдХрд░ рдорд╣िрд▓ाрдУं рдХो рд░ोрдЬрдЧाрд░ рдк्рд░рджाрди рдХрд░рдиे рд╡ाрд▓े рдк्рд░рдоुрдЦ рдХ्рд╖ेрдд्рд░ों рдоें рд╕े рдПрдХ рд╣ोрдиे рдХे рд╕ाрде-рд╕ाрде рд╣рдоाрд░े рджेрд╢ рдХी рд╕рдоृрдж्рдз рдФрд░ рд╡िрд╡िрдз рд╕ांрд╕्рдХृрддिрдХ рд╡िрд░ाрд╕рдд рдХा рдк्рд░рддीрдХ рд╣ै। рдпрд╣ рдЖрдпोрдЬрди рд╣рдердХрд░рдШा рдХ्рд╖ेрдд्рд░ рдХी рдкрд░ंрдкрд░ा рдФрд░ рд╕ाрдорд░्рде्‍рдп рджोрдиों рдХा рд╣ी рдмрдв़рдЪрдв़ рдХрд░ рдЬрд╢्рди рдордиाрддा рд╣ै।